English
Język Polski
Denunciation of the Krysia bunker no longer a mystery
Zagłada Żydów. Studia i Materiały, No. 19 (2023), Pages:
Submission Date: 2024-04-04Publication Date: 2024-04-04
https://doi.org/10.32927/zzsim.1053
Abstract
Article published exclusively online
The author analyzes the documents of the underground counterintelligence of the Warsaw district of the Home Army, which reveal the name of the person who informed the German Kriminalpolizei
about the hiding place of several dozen Jews (the Krysia bunker, located at 81 Grójecka Street), among
them the historian Emanuel Ringelblum. The identity of the informer remained unknown for decades.
According to the report by an unidentified Polish agent in the German police, it was Marian Nowicki,
a building contractor, who was rewarded for his deed with money and a promise to make him one of
the paid informers. He was probably active in the Home Army, where he went under the alias
'Budowlany'. Died during the Warsaw Uprising. The underground judiciary did not investigate his case, and that he went unpunished.
Keywords
Emanuel Ringelblum , Mieczyslaw Wolski , Gestapo , Kripo , Polish Blue Police , Warsaw, 81 Grojecka St.
References
Archiwum Instytutu Pamięci Narodowej, Biuro Udostępniania, 00/231/14, Współpraca z okupantem. Podejrzani o współpracę z Gestapo (Archiwum AK).
Google Scholar
Grabowski Jan, Na posterunku. Udział polskiej policji granatowej i kryminalnej w zagładzie Żydów, Wołowiec: Czarne, 2020.
Google Scholar
Grabowski Jan, Tropiąc Emanuela Ringelbluma. Udział polskiej Kriminalpolizei w „ostatecznym rozwiązaniu kwestii żydowskiej”, „Zagłada Żydów. Studia i Materiały” 2014, nr 10, t. 1.
Google Scholar
Kassow Samuel D., Kto napisze naszą historię? Ukryte archiwum Emanuela Ringelbluma, tłum. Grażyna Waluga, Olga Zienkiewicz, Warszawa: ŻIH, 2009.
Google Scholar
Księga Sprawiedliwych wśród Narodów Świata. Ratujący Żydów podczas Holocaustu. Polska, t. 2, red. Israel Gutman, Sara Bender, Shmuel Krakowski, red. wyd. polskiego Dariusz Libionka, Robert Kuwałek, Adam Kopciowski, Kraków: Fundacja Instytutu Studiów Strategicznych, 2009.
Google Scholar
Libionka Dariusz, Polska Podziemna wobec szantażystów i szmalcowników w Warszawie. Korekta obrazu, „Zagłada Żydów. Studia i Materiały” 2018, nr 14.
Google Scholar
Sandak Adrian, Muszkieterowie 1939–1942. Historia tajnej organizacji wywiadowczej, Warszawa: Libra, 2022.
Google Scholar
Wywiad i kontrwywiad Armii Krajowej, red. Władysław Bułhak, Warszawa: IPN, 2008.
Google Scholar
Żydzi ukryci w bunkrze. Tajemniczy donos do Niemców, https://wiadomosci.onet.pl/kraj/zydzi-ukryci-w-bunkrze-tajemniczy-donos-do-niemcow/kd58gs1
Google Scholar
License
Copyright (c) 2024 Author&"Holocaust Studies and Materials"
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.
https://creativecommons.org/licenses/by/4.0
The journal is published under the Diamond Open Access Standard, CC-BY-4.0 Deed - Attribution 4.0 International - Creative Commons
Similar Articles
- Dariusz Libionka, Jan Grabowski, Reports of the Praga Area of the Polish Police Regarding Apprehension of Jews in Warsaw during May–July 1943 , Zagłada Żydów. Studia i Materiały: No. 10 (2014)
- Gabriel Finder, The Trial of Shepsl Rotholc and the Politics of Retribution in the Aftermath of the Holocaust , Zagłada Żydów. Studia i Materiały: No. 2 (2006)
- Dariusz Libionka, Adam Kopciowski, The Life and the Holocaust in Hrubieszów in the Eyes of a Young Woman from Warsaw , Zagłada Żydów. Studia i Materiały: No. 3 (2007)
- Jan Grabowski, Barbara Engelking, Warsaw Jews Expelled from Switzerland to the General Government , Zagłada Żydów. Studia i Materiały: No. 1 (2005)
- Klaus Peter Friedrich, Nazi Murder on the Jews in Polish Communist Press (1942–1944) , Zagłada Żydów. Studia i Materiały: No. 2 (2006)
- Barbara Engelking, The Source of All Sources. The Four Warsaw Volumes of Ringelblum’s Archive , Zagłada Żydów. Studia i Materiały: No. 10 (2014)
- Dariusz Libionka, Underground Poland’s Attitude Towards Blackmailers and Szmalcowniks in Warsaw. A Picture Corrected , Zagłada Żydów. Studia i Materiały: No. 14 (2018)
- Editors Journal, Jan Grabowski, From the editors , Zagłada Żydów. Studia i Materiały: 2010: Holocaust Studies and Materials
- Maria Ferenc, Aleksandra Bańkowska, “Could there be any moral compensation for the obliteration of all traces of a thousand years of Jewish existence in Poland?” Unknown writings by Emanuel Ringelblum from 1943 , Zagłada Żydów. Studia i Materiały: No. 20 (2024)
- Anka Grupińska, Dariusz Libionka, Interview with Józef Grynblatt, member of the Betar and the Jewish Military Union (ŻZW) during the Warsaw Ghetto Uprising , Zagłada Żydów. Studia i Materiały: No. 3 (2007)
<< < 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 > >>
You may also start an advanced similarity search for this article.
