English
Język Polski
“It Happened Between One and Two O’clock.” The Murder of Róża Berger During the 11 August 1945 Pogrom in Krakow
Łukasz Krzyżanowski
lukasz.krzyzanowski@ifispan.waw.pl Author BiographyHistorian and sociologist, assistant professor at the Institute of Philosophy and Sociology of the Polish Academy of Sciences. Postdoctoral research fellow at Freie Universität in Berlin (2016-2018), assistant professor at the Historical Institute of the University of Warsaw (2018), visiting fellow at the University of Oxford (2012, 2013, 2014-2015) and Yad Vashem (2015). Fellow of the Claims Conference (Kegan Fellowship in Advanced Holocaust Studies) and the National Center of Science. The author of the monograph Dom, którego nie było. Powroty ocalałych do powojennego miasta (2016; the English version of Ghost Citizens. Jewish Return to a Postwar City will be published in 2020). He currently studies everyday life and power relations in small towns and villages in central Poland under German occupation.
https://orcid.org/0000-0003-2210-8146
Instytut Filozofii i Socjologii PAN
Zagłada Żydów. Studia i Materiały, No. 15 (2019), Pages: 409-445
Submission Date: 2020-09-07Publication Date: 2019-12-20
https://doi.org/10.32927/ZZSiM.2020.15.17
Abstract
Róża Berger is the only conϐirmed casualty of the Krakow pogrom, which took place on 11 August 1945. The woman died in her own apartment at Wolnica Street 4. The press did report on her death, but the exact circumstances of the crime remain unknown. New light on those events has been shed by a folder containing ϐiles of the investigation launched in August 1945 against Citizens’ Militia ofϐicer from MO Station II in Krakow. These documents not only provide detailed information about the circumstances of Róża Berger’s death, but also make it possible to reconstruct the atmosphere of the pogrom conducted in the vicinity of the building where the murder was committed. Supplemented with information from archival ϐiles, the documentation discovered also makes it possible to paint a group portrait of MO policemen from a station located 80 kilometers from the crime scene.
References
Źródła archiwalne
Google Scholar
Archiwum Instytutu Pamięci Narodowej Oddział w Krakowie (AIPN Kr)
Google Scholar
/182, 110/393
Google Scholar
Akta personalne: 057/488, 057/1028, 0194/1766, 0194/2187, 0194/2189,
Google Scholar
/2308, 0194/2380, 0194/2538, 0194/2599, 0194/3202, 0194/4296,
Google Scholar
/6279, 0194/6420
Google Scholar
Archiwum Narodowe w Krakowie (ANKr)
Google Scholar
Starostwo Grodzkie Krakowskie (StGKr), 818
Google Scholar
Archiwum Państwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau
Google Scholar
Materiały, t. 209, Mat./1591
Google Scholar
Archiwum Yad Vashem (AYV)
Google Scholar
Pages of Testimony
Google Scholar
Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego (AŻIH)
Google Scholar
/V/425/B/5283; 303/V/425/B/5407
Google Scholar
United States Holocaust Memorial Museum (USHMM)
Google Scholar
Digital Archive, Tracing and Documentation ϐile 6.3.3.2/98432593-98432600/ITS
Google Scholar
Zakład Medycyny Sądowej Uniwersytetu Jagiellońskiego
Google Scholar
Księga ewidencyjna przeprowadzonych sekcji
Google Scholar
Księga protokołów sekcyjnych
Google Scholar
Źródła publikowane
Google Scholar
Księga adresowa miasta Krakowa i województwa krakowskiego z informatorem m.st. Warszawy, wojew. kieleckiego i śląskiego, Rocznik 1933/1934, Kraków: Magistrat stoł. król. miasta Krakowa, 1933, Spis mieszkańców miasta Krakowa, Dział VIII. Lavee (Łukawiecki) Simon, Jewish Hit Squad. The Łukawiecki Partisans Unit of the Polish
Google Scholar
Armia Krajowa, 1941–1944, Jerusalem: Green Publishing House, 2015.
Google Scholar
Lavee (Łukawiecki) Simon, Oddział Niezwyciężonych. Drużyna żydowskich partyzantów
Google Scholar
Armii Krajowej pod dowództwem Edmunda Łukawieckiego w latach 1941–1944, tłum. Magdalena Kurek, Rzeszów: „Bonus Liber” Wydawnictwo i Drukarnia Diecezji Rzeszowskiej, 2018.
Google Scholar
Stefana Mikulskiego Wielka księga adresowa Stoł. Król. Miasta Krakowa, Rocznik X, Kraków: Stefan Mikulski i Stefan Przepolski, 1925.
Google Scholar
The Youngest Auschwitz Survivor. Mrs. Chaya Muller A’’H, „Lakewood Shopper”, 2 V 2019.
Google Scholar
Wokół pogromu kieleckiego, t. 1, red. Łukasz Kamiński, Jan Żaryn, Warszawa: IPN, 2006.
Google Scholar
Literatura przedmiotu
Google Scholar
Cichopek Anna, Pogrom Żydów w Krakowie 11 sierpnia 1945, Warszawa: ŻIH, 2000.
Google Scholar
Cichopek-Gajraj Anna, Beyond Violence. Jewish Survivors in Poland and Slovakia, 1944– 1948, Cambridge: Cambridge University Press, 2014.
Google Scholar
Cichopek-Gajraj Anna, Pogromy w Krakowie (Polska) i Topolczanach (Słowacja) w 1945 r. – analiza porównawcza [w:] Pogromy Żydów na ziemiach polskich w XIX i XX wieku, t. 4: Holokaust i powojnie, red. August Grabski, Warszawa: IH PAN, IH UW, UWM, UWr, Muzeum Historii Żydów Polskich Polin, 2019.
Google Scholar
Konopka Tomasz, Rozwój tanatologii sądowej w świetle analizy protokołów sekcyjnych Zakładu Medycyny Sądowej Uniwersytetu Jagiellońskiego, „Archiwum Medycyny Sądowej i Kryminologii” 2001, t. 61, nr 3.
Google Scholar
Konopka Tomasz, Śmierć na ulicach Krakowa w latach 1945–1947 w materiale archiwalnym krakowskiego Zakładu Medycyny Sądowej, „Pamięć i Sprawiedliwość” 2005, nr 2 (8).
Google Scholar
Łukasz Krzyżanowski, „To było między pierwszą a drugą”. Zabójstwo Róży Berger… 445 Kwiek Julian, Pogrom antyżydowski w Krakowie 11 sierpnia 1945 r. [w:] Pogromy Żydów na ziemiach polskich w XIX i XX wieku, t. 4: Holokaust i powojnie, red. August Grabski, Warszawa: IH PAN, IH UW, UWM, UWr, Muzeum Historii Żydów Polskich Polin, 2019.
Google Scholar
Kwiek Julian, Wydarzenia antyżydowskie 11 sierpnia 1945 r. w Krakowie. Dokumenty, „Biuletyn ŻIH” 2000, nr 1.
Google Scholar
Kwiek Julian, Zabójstwa ludności żydowskiej w Krakowskiem w latach 1945–1947. Fakty i mity, „Kwartalnik Historii Żydów” 2013, nr 4.
Google Scholar
Kwiek Julian, Żydzi, Łemkowie, Słowacy w województwie krakowskim w latach 1945– 1949/50, Kraków: Wydawnictwo AGH, 2002.
Google Scholar
Tokarska-Bakir Joanna, Pod klątwą. Społeczny portret pogromu kieleckiego, t. 1–2, Warszawa: Czarna Owca, 2018.
Google Scholar
Zaremba Marcin, Wielka trwoga. Polska 1944–1947. Ludowa reakcja na kryzys, Kraków: Znak, Warszawa: ISP PAN, 2012.
Google Scholar
Strona internetowa
Google Scholar
https://www.hershfeld.com/family/mediaϐirewall.php?mid=M227830&ged=Hershfeld.
Google Scholar
ged&cb=2c34e859, Declaration of Intent for Naturalization No. 348759: Józef
Google Scholar
Berger 1947
Google Scholar
License
Copyright (c) 2019 Author&"Holocaust Studies and Materials"
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.
https://creativecommons.org/licenses/by/4.0
The journal is published under the Diamond Open Access Standard, CC-BY-4.0 Deed - Attribution 4.0 International - Creative Commons
Most read articles by the same author(s)
- Łukasz Krzyżanowski, Monica Rice, “What? Still Alive?!” Jewish Survivors in Poland and Israel Remember Homecoming, Syracuse: Syracuse University Press, 2017, 254 s. , Zagłada Żydów. Studia i Materiały: No. 14 (2018)
Similar Articles
- Adam Kopciowski, Only the gates of tears have not closed before us. " God and the Holocaust in the letters of Lublin rabbi Hersz Majlech Talmud , Zagłada Żydów. Studia i Materiały: No. 15 (2019)
- Marta, Procedures Reversing Circumcision Performed in Warsaw During World War II. An Initial Attempt at Description , Zagłada Żydów. Studia i Materiały: No. 13 (2017)
- Marcin Kula, Parts of the picture may be wrong, but the whole is most certainly true. Jedwabne, Radziłów, Wąsosz… [Mirosław Tryczyk, Miasta śmierci] , Zagłada Żydów. Studia i Materiały: No. 17 (2021)
- Marta Janczewska, The Encyclopedia of the Righteous Among the Nations: Rescuers of Jews during the Holocaust – Poland, Yad-Vashem, Jerusalem 2005 , Zagłada Żydów. Studia i Materiały: No. 1 (2005)
- Zofia Wóycicka, , Preserving the Decorum. The New Permanent Exhibition in the Museum and Memorial Site in Sobibór , Zagłada Żydów. Studia i Materiały: No. 17 (2021)
- Aleksandra Ubertowska, New Geographies, New Subjects, and the New Media in Holocaust Studies. A Companion to the Holocaust , Zagłada Żydów. Studia i Materiały: No. 17 (2021)
- Heléna Huhák, András Szécsényi, Cavalcade of Interpretations: The Kasztner train Through the Self-narratives of the Fugitives , Zagłada Żydów. Studia i Materiały: No. 18 (2022)
- Jan Grabowski, Polish trust managers of Jewish property an outline of issues) , Zagłada Żydów. Studia i Materiały: No. 1 (2005)
- Andrzej Żbikowski, Goetz Aly, Hitlers Volksstaat. Raub, Rassenkrieg und nationaler Sozialismus , Zagłada Żydów. Studia i Materiały: No. 1 (2005)
- Andrzej Żbikowski, Lidia Zessin-Jurek, Katharina Friedla (red.), Syberiada Żydów polskich. Losy uchodźców z Zagłady [Andrzej Żbikowski] , Zagłada Żydów. Studia i Materiały: No. 17 (2021)
<< < 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 > >>
You may also start an advanced similarity search for this article.
