W 2011 roku Sejm RP ustanowił 1 marca Narodowym Dniem Pamięci Żołnierzy Wyklętych. Warto by data ta skłaniała także do refleksji nad złożoną i często bolesną historią powojennego podziemia.

Z tej okazji przypominamy artykuł dr Karoliny Panz pt. „Dlaczego oni, którzy tyle przecierpieli i przetrzymali, musieli zginąć”. Żydowskie ofiary zbrojnej przemocy na Podhalu w latach 1945–1947 dotyczący zbrodni popełnianych m.in. na żydowskich mieszkańcach Podhala przez Józefa Kurasia „Ognia” i jego oddział.

Artykuł dotyczy zbrojnej przemocy antyżydowskiej i związanych z nią wydarzeń, które miały miejsce na Podhalu (południowa Polska) w latach 1945–1947. Zginęło tam wówczas ponad trzydziestu Żydów. Ofiarą przemocy padły też dzieci z żydowskich sierocińców. Wśród sprawców owych aktów terroru byli partyzanci ze zgrupowania Józefa Kurasia „Ognia”, jednego z najważniejszych symboli antykomunistycznego oporu. Artykuł oparty jest na wynikach kilkuletnich badań i bardzo zróżnicowanych źródłach, a jego głównym celem jest odtworzenie tamtych wydarzeń ze szczególnym uwzględnieniem ofiar aktów przemocy.

Rzetelne, udokumentowane badania naukowe stopniowo zmieniają sposób, w jaki patrzymy na przeszłość — i pozwalają mówić o niej pełnym głosem.

Warto odnotować, że to między innymi dzięki pracy badawczej i edukacyjnej Karoliny Panz - Rada Miasta Nowy Targ w uchwale z 20 lutego br. podkreśliła, że oddając cześć bohaterom, należy pamiętać również o ofiarach oraz o zbrodniach popełnianych przez część „Wyklętych”.